การพัฒนาคนอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง (ขั้นพื้นฐาน)

การพัฒนาคนอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง
ขั้นพื้นฐาน

จากฉบับที่แล้ว เราทราบถึงองค์ประกอบคร่าวๆที่จะทำให้พ่อแม่ ผู้ปกครอง และโค้ชได้ช่วยพัฒนานักกีฬาตัวเองจนถึงจุดสูงสุดที่นักกีฬาจะทำได้ บนพื้นฐานของความแตกต่างของแต่ละคนในแต่ละช่วงของการฝึก วิธีการดังกล่าวก็เพื่อให้มั่นใจว่านักกีฬาจะสามารถแสดงศักยภาพได้เต็มที่ โดยเน้นตัวนักกีฬาเป็นหลัก การผลักดันโดยโค้ช และได้รับการสนับสนุนจากยผู้บริหารและวิทยาศาสตร์การกีฬา

อีกประเด็นหนึ่งตามหลักการของ LTAD คือเป็นหลักการที่รวมองค์ประกอบต่างๆ ที่เกิดขึ้นในสภาพแวดล้อมนอกจากร่างกาย ทักษะกีฬาและจิตใจด้วย เรื่องของสังคมก็จะถูกนำมากล่าวถึงเพื่อให้พัฒนาการของคนเราสามารถถึงจุดสูงสุดของขีดความสามารถของตัวเองได้

ในฉบับนี้เรามาต่อกันในแต่ละขั้นตอนของกระบวนการพัฒนาดังกล่าว หลักการในแต่ละช่วงนี้สามารถประยุกต์ใช้กับนักกีฬาทุกชนิด และขอนำเสนอที่ให้เห็นอย่างชัดเจนทั้ง 7 ขั้น ตามแนวทางของ Athletics Canada ดังนี้

  1. ขั้นพื้นฐานการเคลื่อนไหว (Active Start)
  2. ขั้นสนุก ตื่นเต้น (Fundamentals)
  3. ขั้นการเรียนรู้การฝึก (Learning to Train)
  4. ขั้นการฝึกเพื่อการฝึก (Training to train)
  5. ขั้นการฝึกเพื่อแข่งขัน (Training to complete)
  6. ขั้นการเรียนรู้เพื่อชัยชนะ (Learning to Win)
  7. ขั้นการใช้ชีวิตบั้นปลายอย่างกระฉับกระเฉง (Active for Life)

ตั้งแต่ขั้นพื้นฐาน (Active Start)

ในขั้นแรกสุดของ LTAD เป็นขั้นของเด็กอายุ ระหว่าง 0-6 ปี (ทั้งเพศชายและหญิง)

การจะเป็นนักกีฬาเก่งหรือไม่เก่ง การจะเข้าสู่วงจรของการเป็นนักกีฬาในการแข่งขันในอีก 10-15 ปีข้างหน้า เริ่มต้นที่ว่าชีวิตวัยเด็กมีโอกาสเกี่ยวข้องกับการมีกิจกรรมทางกายมากน้อยแค่ไหน ตามหลักการ LTAD พูดถึงขั้นนี้ว่าเป็นช่วงแรกสุด โดยผู้ปกครองจะเป็นหลักในการให้โอกาสและให้การสนับสนุนกับลูกๆ เด็กๆมากที่สุด ขั้นนี้ได้รับการกำหนดว่าเป็นขั้นเริ่มต้นของเคลื่อนไหวขั้นพื้นฐาน

ขั้นนี้นับว่ามีความสำคัญอย่างยิ่งที่ผู้ปกครองจะต้องเข้าใจและต้องทราบเกี่ยวกับเรื่องของอาหาร การกิน อะไรควรกิน มากน้อยแค่ไหน การพักผ่อน การนอนหลับ และการที่เด็กมีกิจกรรมทางกายเพื่อพัฒนาการของร่างกายและจิตใจที่สำคัญ

Athletics Canada ยังแนะนำให้กิจกรรมของเด็กช่วงนี้มีกิจกรรมทางกายที่มากกว่าวันละ 60 นาที โดยมีเป้าหมายเพื่อให้เด็กๆได้เล่น สนุกกับการมีกิจกรรมทางกาย เคลื่อนไหวร่างกาย ไม่อยู่เฉย อย่างไรก็ตามการเจริญเติบโตและพัฒนาการทั้งกายและใจช่วงนี้ก็ต้องอยู่บนพื้นฐานของความเสี่ยงน้อยหรือมีความปลอดภัยสูงตลอดเวลา พ่อแม่ควรให้ความสนใจกับเรื่องของความปลอดภัยด้วยขณะที่มีการเคลื่อนไหวร่างกายอย่างต่อเนื่อง

ในมุมของกีฬาเพื่อความเป็นเลิศหรือแข่งขันจึงไม่อยู่ในช่วงนี้ สิ่งที่เด็กสามารถเข้ามาเกี่ยวข้องจึงเป็นเรื่องของการเคลื่อนไหวร่างกายขั้นพื้นฐาน เช่น ได้วิ่ง เดิน กระโดด รวมทั้งการขว้าง การจับสิ่งของ การให้มีโอกาสในสภาพแวดล้อมที่กระตุ้นและสร้างความสนุกให้กับเด็กๆตลอดเวลา กฏกติการ การฝึกอย่างต่อเนื่องไม่จำเป็นต้องเอามาใช้ เด็กควรจะเล่นด้วยความชอบ สนุก ตื่นเต้นและอยากทำอย่างอิสระและเป็นธรรมชาติมากที่สุด

ระยะเวลา 6 ปีนี้ เป็นการปลูกฝังให้เกิดความคุ้นเคยกับการมีกิจกรรมทางกายอยู่ตลอดเวลา

ในฉบับหน้าเรามาทราบการขยับขั้นของการเคลื่อนไหวร่างกาย การสร้างจิตใจและสังคมที่เน้นความสนุกและตื่นเต้น ให้กับเด็กๆเป็นสำคัญ ติดตามได้ในฉบับหน้าครับ

ผศ. ดร. นฤพนธ์ วงศ์จตุรภัทร
คณะวิทยาศาสตร์การกีฬา มหาวิทยาลัยบูรพา
นายกสมาคมจิตวิทยาการกีฬาประยุกต์แห่งประเทศไทย